Θεία θέλω να γίνω σαν και εσένα.

                                 Photographer Elliot Erwitt.

Mόλις είχα μια όμορφη εμπειρία με την 5χρονη ανιψιά μου. Καθώς επιστρέφαμε με το αυτοκίνητο  από το μπαλέτο είδαμε  μπροστά μας μια από τις πιο αποκρουστικές εικόνες: ένα πιτ μπουλ είχε αρπάξει στα δόντια του μια γάτα.Δεν σας περιγράφω την εικόνα γιατί μπορείτε να τη φανταστείτε.
Αρχίσαμε να φωνάζουμε και να κορνάρω μήπως και φοβηθεί. Μάταια. Το σκυλί εξαγριωμένο έσφιγγε στα δόντια του το άμοιρο ζώο και το κοπανούσε στον αέρα. Και τότε με την άγνοια κινδύνου που ως γνωστό με διακρίνει,  τραβάω χειρόφρενο, αρπάζω τη μεγάλη δερμάτινη τσάντα μου με την ιδέα να την εχω σαν ασπίδα προστασίας, βγαίνω έξω και αρχίζω να φωνάζω στον σκύλο με την ελπίδα να φοβηθεί.  Η επιχείρηση διάσωσης απέτυχε γιατί ο σκύλος έφυγε τρέχοντας με τη γάτα στα δόντια. Δεν ξέρω εάν την άφησε τελικά αλλά  εγώ έπρεπε να ξαναμπώ στο αυτοκίνητο γιατί είχαν μαζευτεί αυτοκίνητα.
Μιλήσαμε για το περιστατικό στο αυτοκίνητο  με την Ειρήνη. Όταν φτάσαμε σπίτι με αγκάλιασε  από τα πόδια και δεν με άφηνε να φύγω :" Θεία θέλω να γίνω σαν και εσένα μόλις μεγαλώσω, μου είπε μετά, κοιτάζοντάς με στα μάτια έντονα. -Να σώζω αβοήθητα γατάκια".
       Η θεία αισθάνθηκε υπερηφάνεια μαζί την αγάπη και την γλύκα της ανιψιάς μου  να με διαπερνά.
Αναμφισβήτητα η Ειρήνη είχε μια έντονη  στιγμή, πιστεύω από εκείνες που μένουν στο ασυνείδητο  Είχε μια εμπειρία : Δράσης- πράξης-αντίδρασης. Μια διδαχή, ένα παράδειγμα προς μίμηση, μία εικόνα. Ναι. Μια εικόνα από αυτές που καθορίζουν τη συμπεριφορά στο μέλλον των μικρών ανθρώπων. Ένα σκυλί  και μια αβοήθητη γάτα, μπορεί να μεταφερθούν στο μέλλον σαν μια άλλη εικόνα: μια  αδικία, μια κακοποίηση σε έναν άνθρωπο, ένα ηθικό δίλημμα που η Ειρήνη θα κλιθεί σαν ενήλικη  να αντιμετωπίσει. Να επέμβει.  Να δράσει ή να αντιδράσει.  Έχει προσλάβει εκ των προτέρων μια εικόνα από ένα οικείο πρόσωπο, μια ιδέα , μιαν ενθάρρυνση,  πως επιτρέπεται η Δράση και η Αντίδραση για τις ανάγκες των άλλων.
Δεν ξέρω.. ίσως από κάποιους, αυτό το τυχαίο γεγονός και ο συσχετισμός του με τον καθορισμό της ενήλικης συμπεριφοράς  να θεωρηθεί υπερβολή.
Είμαι πεπεισμένη πως οι ουσιαστικοί τρόποι εκπαίδευσης των παιδιών μας είναι αυτοί  Να λειτουργούμε σαν θετικά παραδείγματα . Όχι μέσα από στείρα και θεωρητική διδασκαλία.  Όλα τα καθημερινά μπορούν να λειτουργήσουν ως μαγιά για να φτιάξουμε όμορφους ανθρώπους. Από αυτό που ΕΙΜΑΣΤΕ και όχι από αυτό που διδάσκουμε .

Ο Ματίας.

                                               Smithsonian Magazine Photo Awards 2012
                                             

         Ο Ματίας είναι μαθητής της Β Δημοτικού και κατάγεται από τη Ρουμανία.  Είναι "τραλαλό", υπερκινητικός, ηγεμονικός και ο χιουμορίστας της τάξης. Ψάχνει την θέση του στην ομάδα γι αυτό και εμπλέκεται συνεχώς σε καυγάδες.  Αλλά όχι μόνο σε καυγάδες. Παίρνει και άλλους ρόλους. Ένας από τους συνηθισμένους ρόλους του είναι να γίνεται εξυπηρετικός και αγαπησιάρης. Και εγώ  όπως και οι υπόλοιποι δάσκαλοί του, είμαστε εκεί για να εισπράττουμε όλα αυτά τα συναισθήματά του, κομπάρσοι τις περισσότερες φορές στην παράστασή του.
        Ήρθε χθες παραπονιάρικα  να μου ανακοινώσει την θυμωμένη απόφασή του πως δεν έχει καμιά διάθεση να κάνει την εργασία που τους είχα βάλει.
        Ξαφνικά αισθάνθηκα πως  αγαπώ από τα βάθη της ψυχής μου αυτό το έξυπνο μουτράκι. Η "μαμά" κυρία των εικαστικών του τσίμπησε τα μαγουλάκια! (Το Μαμά είναι ένας τίτλος που ακούμε συχνά από τα παιδιά των μικρών τάξεων).

Του τσίμπησα τα μαγουλάκια: " - Βρε Ματίας, πόσο καλό παιδί είσαι! Πόσο μα πόσο καλό παιδί είσαι..Είμαι πολύ τυχερή που σε γνώρισα."

        Χαμογέλασε. Μετά σα να τρύπωσαν τα λόγια μου μέσα του και σκυθρώπιασε.  Και έμεινε σιωπηλός να με κοιτάζει στα μάτια.  Έψαχνε λόγια για να μου εκφράσει αυτό που ένιωθε.  Το προσωπάκι του έμενε αμήχανο να με κοιτάζει.
-Τι έπαθες, τον ρώτησα.
-Οχι...οχι.. δεν είμαι καλό παιδί. Το λένε Όλοι. Όλοι. Παντού. Δεν είμαι καλό παιδί. Δεν λες αλήθεια κυρία.
Και έφυγε θυμωμένος, με έντονες κινήσεις και μπερδεύτηκε με τα υπόλοιπα παιδάκια. Υπερκινητικός και θυμωμένος.

ΜΗΝΑΣ ΗΡΕΜΙΑΣ

Ok.... Βαρεθήκαμε να το ακούμε... Ένταση στα σχολεία...Βια στα σχολεία...Bullying  στα σχολεία...
Σας ευχαριστούμε για όλα τα άρθρα που έχετε γράψει και όλα τα συνέδρια που έχετε κάνει.
Αλλά ήρθε η ώρα να αναλάβουν ΤΑ ΠΑΙΔΙΑ.

Ονομάζουμε τον μήνα ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟ ΜΗΝΑ ΗΡΕΜΙΑΣ.
θα  κάνουμε ότι χρειαστεί για να σας κολλήσουμε το ΜΙΚΡΟΒΙΟ ΤΗΣ ΗΡΕΜΙΑΣ.
Θα φτιάξουμε αφίσες, φυλλάδια, γκράφιτι, τραγούδια, στίχους, χορευτικά, συνθήματα κ.α..
Θα γεμίσουμε το σχολείο με αυτά. Τους τοίχους. Τις πόρτες. Παντού. Παντού.
Θα σας φέρουμε τα καλά νέα . Με ήρεμη φωνή και απαλούς τρόπους. Δεν θα γλιτώσετε. Ηρεμια παντού!
Και η δράση μας δεν θα σταματήσει μέσα στο σχολείο.
Θα κολλήσουμε και την οικογένειά μας.
Και μόλις κολλήσουν τα αδέρφια μας και οι γονείς μας θα πάμε να κολλήσουμε και τους γείτονες  Του σχολείου και εκεί που μένουμε.

Και αν δεν μας φτάσει ο Φεβρουάριος, τότε θα κολλήσουμε και τους άλλους μήνες με ΗΡΕΜΙΑ.

Γιατί τα παιδιά  είναι Η ΔΥΝΑΜΗ. Και τα παιδιά ξέρουν..

Δήμητρα! Ησυχία!!!

                                         Street Art by Decy Graffiti


-Δήμητρα! Ησυχία!
-Κυρία..(μουρμουράει).
-Σταμάτα επιτέλους να μιλάς!
-Κυρία..(ΜΟΥΡΜΟΥΡΑΕΙ)#@!##$%$%^^%^&*!!!!
-Σταμάτα επιτέλους Δήμητρα να μιλας.
-ΚΥΡΙΑΑ...#@!##$%$%^^@#$%^&@#$%^&*@#$%^@#$%^.
-Δήμητρα συγκεντρώσου στο μάθημα! Ενοχλείς!
-ΜΑ ΚΥΡΙΑ ΕΧΕΙ ΜΠΕΙ ΤΟ ΒΡΑΚΙ ΜΟΥ ΣΤΟΝ ΠΩΠΟ..ΤΙ ΝΑ 
ΚΑΝΩ;;;.ΝΑ ΤΟ ΒΓΑΛΩ;;;;
-(Γκλουπ) Οχι Βέβαια!.
-Και τι να κάνω κυρία; Υπομονή;;;????

Συνέβη πριν λίγο στην Α` τάξη.

O Κλεάνθης και ο Έρωτας

O Κλεάνθης*  και ο Έρωτας

21-1-2013

- Γιατί είσαι στεναχωρημένος;

- ( Σιωπή).

- Τι συμβαίνει , πες μου…

- Τίποτα.

- Πως τίποτα; Πες μου; Φταίω εγώ; Έκανα κάτι που σε στεναχώρησε;

-Όχι. Όχι  εσύ κυρία. Ο εαυτός μου φταίει. Έγινε κάτι με ένα κορίτσι. Και πάντα το ίδιο λάθος κάνω. Και μισώ τον εαυτό μου.

Αυτά είπε και έφυγε από κοντά μου βουρκωμένος.  Κατά την διάρκεια του μαθήματος αρνήθηκε να μπει σε ομαδική εργασία και προτίμησε να εργαστεί μόνος. Και όλη την ώρα περιφερόταν μουρμουρίζοντας με θυμό και με κοφτές θεατρικές κινήσεις. Στο τέλος τον είδα να μπαίνει κάτω από μια παλιά έδρα που χρησιμοποιούμε σαν πάγκο εργασίας . Έμεινε για ώρα εκεί κατσουφιασμένος. Πήγα κοντά του, γονάτισα και στριμώχτηκα και εγώ δίπλα του  και δίπλα από την έδρα.

Τον παρότρυνα και μου μιλήσει. Και τελικά ο Κλεάνθης μου ανοίχτηκε:

«-Να… έδωσα ένα χαρτάκι σε ένα κορίτσι της ΣΤ' που το όνομα της αρχίζει από Ε. Της έγραψα : Σ` αγαπώ. Και εκείνη γέλασε και έπαψε να μου μιλάει. Και μισώ τον εαυτό μου γιατί το έχω ξανακάνει αυτό το λάθος με ένα άλλο κορίτσι. Και ποτέ δεν βάζω μυαλό. Για αυτό με μισώ! Με μισώ!».

Και εκεί ο Κλεάνθης, κάτω από την έδρα, άφησε τον εαυτό του να κλάψει. Ειλικρινά και γοερά. Σαν ένας μεγάλος άνθρωπος που τον έχει «κάψει η Αγάπη».

Ίσως φαίνεται ψεύτικη η ιστορία, αλλά όσοι δουλεύουν με παιδιά μπορούν να αναγνωρίσουν την αυθεντικότητά της,  αφού τέτοιες συμβαίνουν σχεδόν καθημερινά στο περιβάλλον του σχολείου.

Οι μικρογραφίες των ενηλίκων βιώνουν σε όλο το μέγεθος τα συναισθήματα  της φιλίας, του έρωτα, της προδοσίας, της εγκατάλειψης κ.α.… Σε αυτήν την ηλικιακή φάση όπου ανακαλύπτουν πως υπάρχει και ο Άλλος πέρα από το δικό τους δέρμα, τα παιδιά μαγεύονται. Συγκλονίζονται. Ξαφνιάζονται από όλα αυτά τα όμορφα και πρωτόγνωρα που μπορεί να προσφέρει αυτός ο Άλλος για να μας βοηθήσει να ωριμάσουμε και να έρθουμε πιο κοντά στην Αίσθηση του Εαυτού μας. Ιδίως παιδιά όπως ο Κλεάνθης που η οικογενειακή σχέση και η αίσθηση της  ασφάλειας δίπλα σε άλλους  κλονίστηκε μέσα από ένα βίαιο διαζύγιο.

Εκεί  λοιπόν, μέσα στο μικρό του κλάμα,  τον έφερα αντιμέτωπο με τη γνώση ότι έτσι είναι και έτσι θα είναι πάντα  οι σχέσεις. Δοκιμάζουμε, απορρίπτουμε ή μας  απορρίπτουν και πάμε παρακάτω. Και συνεχίζουμε και ζούμε. Πιο πληγωμένοι αλλά πιο ζωντανοί και πιο σοφοί. Έτσι Κλεάνθη μου συμβαίνει και με τους μεγάλους. Έτσι όπως αισθάνεσαι εσύ αισθανόμαστε και εμείς. Καταρρέουμε από την Αγάπη και συνεχίζουμε χωρίς ησυχία να ψάχνουμε  το Άλλο μας μισό.

Η συζήτηση τελείωσε, ο Κλεάνθης σκούπισε τα μάτια του και τον ρώτησα με ένα γελάκι για να τον πειράξω:

- Καλέ μου, μήπως θα ήταν προτιμότερο να έλεγες  σε ένα κορίτσι της ηλικίας σου πως το αγαπάς;

-Όχι κυρία. Τις βαριέμαι τις μικρές….. 

* Aυτός ο Κλεάνθης: http://childhood-art-project.blogspot.gr/2012/12/blog-post_16.html 

Η Μαρία Σ.

H Μαρία Σ. υπήρξε μαθήτριά μου πριν καμιά δεκαριά χρόνια. Σήμερα ασχολείται με τον τομέα των Ανθρωπιστικών σπουδών. Κάποια στιγμή με βρήκε στο facebook.  Χθες μεταξύ άλλων μου έστειλε το παρακάτω. Πέρα από τη προσωπική συγκίνηση με έκανε να αισθανθώ όμορφα και υπερήφανη για εκείνους τους καλλιτέχνες που αν και για μια εποχή θεωρούνταν οι "Μπι" των εικαστικών σαλονιών, τελικά είναι εκείνοι που πραγματικά παράγουν πολιτισμό και βοηθάνε άλλους, να βρουν το που ανήκουν..

"...ήθελα να σου πω πως μέσα από τα μαθήματά μας, όσο αστείο ή περίεργο κι αν ακούγεται, ένιωθα ότι ανηκα σε διαφορετικο δρόμο,γιατί προσπαθούσες να μας δειξεις το κατι διαφορετικό κι ας μην το καταλάβαιναν όλοι.Ακόμη θυμάμαι το μάθημα για την Κραυγή.Και το ποσο καλο μου εκανε που μας εβαλες να αναλυουμε πανω σε αυτο. Δεν μπορω να στο εκφρασω με λογια σωστα. Αλλα για να στο πω απλα νομιζω ησουν ενα απο τα σημαδια που μου εδειχναν εναν δρομο επιθυμητο αλλα οχι προσβασιμο για τα 15 μου τοτε χρονια.
Αλλα σημερα ειναι ο δρομος μου ...
Παραμενεις σημαδι που διδασκει ρίχνοντας ερεθίσματα. Απο εκεινα που once there,always there.
Σε ευχαριστώ "

Εγώ σε ευχαριστώ Μαρία.

(photographer unknown)

Ο Ματίς και ο Κωνσταντίνος

        Χθες σε κάποιο τμήμα της Β Δημοτικού ασχοληθήκαμε με το γνωστό πίνακα του  Ματίς, το Χορό. Μιλήσαμε για  τα πάντα. Μέχρι και για τους ζωγράφους "αγρίμια" (Fauve-Φοβισμός) όπου εκείνη τη συντηρητική εποχή,  είχαν σοκάρει  τους ειδικούς με τα έντονα χαρούμενα χρώματα και τις ζωγραφιές τους που έμοιαζαν με αυτές των μικρών παιδιών.
Οι πέντε γυμνές φιγούρες εκπροσωπούν τους λαούς, όπου "γυμνοί" από εξωτερικά χαρακτηριστικά,  όλοι μαζί χορεύουν πάνω στη γη, κρατώντας ο ένας το χέρι του άλλου.


(Και πως μπορεί ένας μπόμπιρας να σου διαλύσει το μάθημα;)


"Δεν είναι υπέροχος αυτός ο Πίνακας του Ματίς, παιδιά; (αναφώνησε η δασκάλα των εικαστικών).

"Καλά τα λέει Κυλία ο Ματίς, αλλά αν εγω δω τις συμμαθήτλιές μου γυμνές θα κάνω εμετό".

(Θα τα ξαναπούμε επί του θέματος σε λίγα χρόνια Κωνσταντίνε.)